Przedostatni weekend sierpnia upłynął pod znakiem największego święta miłośników swojskiego smaku w północnej Polsce. W Grucznie odbyła się piąta edycja Festiwalu Smaku.

Jak co roku liczba odwiedzających oraz wystawców dowiodła, że gruczeński Festiwal Smaku to największa impreza promująca dobrą żywność w północnej Polsce. Stoiska wytwórców niszowych produktów tradycyjnych i lokalnych z całego kraju ściągają do Gruczna kilkadziesiąt tysięcy odwiedzających. Organizatorzy dbają także o dodatkowe atrakcje – pokazy wypasu owiec, lania świec, sprzętu pszczelarskiego, ale i seminaria i spotkania tematyczne. Dzięki temu między kramami można zawsze spotkać postaci związane ze sztuką kulinarną w Polsce – Hannę Szymanderską, Marka Gąsiorowskiego czy Jeana Bos.

Jednym z filarów Festiwalu Smaku są konkursy. Organizatorzy corocznie rozpisują ich cztery: Smak Roku, Miód Roku, Nalewka Roku i Turniej Kucharzy. Największy z nich, konkurs o tytuł Smaku Roku oraz konkurs pszczelarzy Miód Roku ze względów praktycznych odbywa się kilka dni przed samym festiwalem. W tym roku zaplanowano go na 16 sierpnia, a o nagrody i wyróżnienia wystawcy ubiegało się 73 produktów, przetworów i potraw oraz 16 miodów.

W ramach konkursu Smak Roku powołano dwie niezależne komisje: ekspertów oraz dziennikarzy i artystów. Hitem festiwalu okazała się cykata autorstwa Grażyny Gawinieckiej. Jury ekspertów w składzie: Jean Bos (przewodniczący) oraz Artur Moroz, Marek Gąsiorowski, Piotr Przybyło i Hieronim Błażejak przyznało jej nagrodę główną - Grand Prix. W kategorii „wędliny” jury przyznało dwa równorzędne wyróżnienia – szynce wiejskiej GS SCh z Cekcyna oraz kiełbasie krakowskiej Stanisława Broniarka. W kategorii „produkty piekarskie” nagrodę otrzymała Danuta Podlasińska za ciasto z rabarbarem. Za najlepszy przetwór z ryb jury uznało klopsiki rybne Barbary Binkowskiej i Urszuli Krawczak. Nagroda za najlepszy przetwór mleczarski trafiła w ręce Wojciecha Komperdy za oscypek. W kategorii „produkty inne” nagrodzono olej lniany wielkopolski Krystyny Just oraz wyróżniono mąkę żytnią Jana Słonimskiego. W kategorii „potrawa” nagrodzono udziec sarni z modrą kapustą i borówkami Mirosławy Świąder.

Jury dziennikarzy i artystów w składzie Monika Kucia (Rzeczpospolita), Maria Sikorska (TVP), Agnieszka Romanowicz (Gazeta Pomorska), Hanna Walenczykowska (Express Bydgoski), Eugeniusz Mientkiewicz (sędzia niezależny), Artur Michna (Poszukiwacze Smaku) i Franciszek Daron (przedstawiciel organizatora) nagrodziło trzy najlepsze zgłoszenia oraz przyznało nagrodę główną Grand Prix. Najwyższą nagrodę, Grand Prix, jury dziennikarzy i artystów przyznało wędzonemu dzwonku suma wiślanego A. Gackowskiego. I miejsce zajęły sery kozie łomnickie Bożeny Sokołowskiej, II miejsce przypadło Iwonie Pyrze za krówki cioci Tekli, zaś III miejsce przyznano Grażynie Gawinieckiej za cykatę.

W konkursie na Miód Roku oceniano 12 pszczelarzy, którzy zgłosili do konkursu 16 miodów. Za najlepszy jury uznało miód lipowy Barbary i Zbigniewa Rybaków z Półwsi, któremu przyznano tytuł Miodu Roku. Pasieka z Półwsi miała w tym roku wyjątkowo dobrą passę, bowiem miód państwa Rybaków, tym razem wielokwiatowy, zajął także II miejsce. Jury wyróżniło także miód gryczany Sławomira Wnuka oraz miód faceliowy Rafała Idziorka.

W Grucznie dyskutowano także o unijnych oznaczeniach jakościowych produktów regionalnych, i tradycyjnych. Omówiono możliwości rejestrowania produktów i otrzymywania znaków CNP (Chroniona Nazwa Pochodzenia), COG (Chronione Oznaczenie Geograficzne) i GTS (Gwarantowana Tradycyjna Specjalność). Wskazano na wciąż niską rozpoznawalność tych oznaczeń w Polsce, obawy producentów przed staraniami o ich uzyskiwanie i kwestię znaków jakości funkcjonujących w Polsce a niezależnych od unijnego systemu.